Đã bao giờ kết quả xét nghiệm máu báo bạch cầu trung tính hoặc bạch cầu của bạn thấp, dù bạn cảm thấy hoàn toàn khỏe mạnh? Với hàng triệu người Mỹ, lời giải thích là một đặc điểm di truyền vô hại có tên Duffy null. Ngày 5 tháng 11 năm 2026, tạp chí Blood Advances của Hiệp hội Huyết học Hoa Kỳ (ASH) đã công bố các khoảng tham chiếu Duffy null đầu tiên dành cho trẻ em, cùng một đợt kiểm chứng quy mô lớn đối với khoảng tham chiếu ở người lớn. Dưới đây là những gì nghiên cứu phát hiện, ý nghĩa của nó khi đọc kết quả công thức máu toàn phần (CBC) và những câu hỏi bạn nên đặt ra với bác sĩ.
Duffy null nghĩa là gì?
Duffy là một hệ nhóm máu, giống như ABO hay Rh, nhưng ít được biết đến hơn nhiều. Nó chỉ một loại protein nằm trên bề mặt hồng cầu. Ở những người Duffy null, ký hiệu Fy(a-b-), một thay đổi nhỏ trong gen ACKR1 khiến protein này không xuất hiện trên hồng cầu. Biến thể này rất phổ biến ở người gốc Phi và giúp bảo vệ khỏi một loại sốt rét. Các nhà nghiên cứu ước tính khoảng 10% dân số Hoa Kỳ là Duffy null.
Tác động dễ thấy nhất của đặc điểm này trong xét nghiệm là số lượng bạch cầu trung tính lưu hành trong máu thấp hơn, nhưng không kèm theo nhiễm trùng nhiều hơn. Một nghiên cứu di truyền lớn trên ba ngân hàng sinh học của Hoa Kỳ, trong đó có All of Us và Million Veteran Program, cho thấy tình trạng Duffy null luôn chỉ liên quan đến số lượng bạch cầu thấp hơn, chứ không liên quan đến bất kỳ bệnh nào. Các chuyên gia hiện gọi hiện tượng này là số lượng bạch cầu trung tính liên quan đến Duffy null (DANC), thay cho thuật ngữ cũ "giảm bạch cầu trung tính lành tính theo chủng tộc".
Nghiên cứu mới phát hiện điều gì?
Các nhà nghiên cứu tại 23 cơ sở ở Hoa Kỳ, do bác sĩ huyết học Lauren Merz và các đồng nghiệp dẫn đầu, đã đưa vào nghiên cứu 1.412 người khỏe mạnh đã được xác nhận là Duffy null, từ 6 tháng tuổi đến tuổi trưởng thành. Dựa trên các hướng dẫn xét nghiệm tiêu chuẩn, họ đã tính toán khoảng giá trị mà số lượng bạch cầu trung tính tuyệt đối (ANC) và số lượng bạch cầu (WBC) của những người này thường nằm trong đó.
| Nhóm tuổi | ANC (×10⁹/L) | WBC (×10⁹/L) |
|---|---|---|
| 6 tháng đến 2 tuổi | 0,53 đến 4,50 | 4,4 đến 12,6 |
| 3 đến 6 tuổi | 0,78 đến 4,67 | 3,8 đến 10,8 |
| 7 đến 12 tuổi | 0,87 đến 5,34 | 2,9 đến 10,1 |
| 13 đến 17 tuổi | 0,90 đến 4,89 | 3,1 đến 9,2 |
| Người lớn (từ 18 tuổi) | 1,03 đến 7,30 | 3,0 đến 10,7 |
Các khoảng giá trị do Merz và cộng sự đề xuất (Blood Advances, 2026) cho người Duffy null khỏe mạnh. Trên nhiều phiếu kết quả xét nghiệm, 1,03 ×10⁹/L được ghi là 1.030 tế bào/microlit hoặc 1,03 K/µL. Các khoảng này không thay thế khoảng tham chiếu riêng của phòng xét nghiệm và không áp dụng cho người không phải Duffy null.
Những điểm chính:
- Cứ bốn người lớn Duffy null khỏe mạnh thì có một người có ANC dưới 2,0; ở trẻ em, tùy theo độ tuổi, từ một phần tư đến một nửa có giá trị dưới 1,5, ngưỡng thông thường để xác định giảm bạch cầu trung tính.
- Kết quả không thay đổi bất kể máy phân tích huyết học, cơ sở khám chữa bệnh hay cách lấy mẫu máu.
- Đây là các khoảng Duffy null đầu tiên được công bố cho trẻ em; hiện chưa có dữ liệu cho trẻ dưới 6 tháng tuổi.
Một bài báo đi kèm của cùng nhóm nghiên cứu đưa ra lộ trình cho bệnh viện và phòng xét nghiệm: xét nghiệm tình trạng Duffy, ghi nhận vào hồ sơ sức khỏe, cập nhật phần mềm xét nghiệm, đồng thời hướng dẫn cho nhân viên y tế và người bệnh.
Vì sao điều này quan trọng: bớt các xét nghiệm không cần thiết
Khi dùng khoảng tham chiếu tiêu chuẩn, một người Duffy null khỏe mạnh có thể bị xếp vào nhóm giảm bạch cầu trung tính. Theo ASH và các nghiên cứu đã công bố, việc xếp nhầm này có thể dẫn đến xét nghiệm lặp lại, chuyển khám chuyên khoa, thậm chí sinh thiết tủy xương, cùng với việc trì hoãn hoặc giảm liều điều trị và bị loại khỏi các thử nghiệm lâm sàng. Một phân tích các thử nghiệm giai đoạn 3 về năm loại ung thư phổ biến nhất ở Hoa Kỳ và Vương quốc Anh cho thấy khoảng ba phần tư số thử nghiệm đã loại những bệnh nhân có ANC bình thường đối với người Duffy null, và hơn một nửa phác đồ thuốc điều trị ung thư tiêu chuẩn yêu cầu điều chỉnh liều ở các mức này.
Vấn đề này không chỉ giới hạn ở Hoa Kỳ. Một nghiên cứu năm 2026 trên tạp chí Blood với người tham gia từ Namibia, Ả Rập Xê Út, Vương quốc Anh và Hoa Kỳ cho thấy các khoảng Duffy null rất giống nhau giữa các quốc gia. Khoảng tham chiếu của các phòng xét nghiệm địa phương đã xếp nhầm khoảng một phần tư đến một nửa số người khỏe mạnh này vào nhóm giảm bạch cầu trung tính, và ở những người tham gia Duffy null, chủng tộc không làm thay đổi kết quả. Nói cách khác, chính nhóm máu chứ không phải chủng tộc quyết định số lượng thấp hơn, và đó là lý do các chuyên gia khuyên nên xét nghiệm thay vì phỏng đoán.
Những điều nghiên cứu không khẳng định
- Số lượng thấp không phải lúc nào cũng do Duffy null. ANC mới giảm hoặc rất thấp, hay giảm kèm nhiễm trùng, loét miệng, thiếu máu hoặc tiểu cầu thấp, vẫn cần được thăm khám đầy đủ.
- Chỉ dựa vào nguồn gốc tổ tiên thì không thể xác nhận đặc điểm này; chỉ xét nghiệm máu Duffy mới làm được.
- Các khoảng này mô tả người khỏe mạnh. Chúng không quyết định các ngưỡng mà đội ngũ ung bướu sử dụng trong quá trình hóa trị.
Những tiến bộ gần đây
Nghiên cứu về chủ đề này đã tiến triển nhanh chóng trong ba năm. Năm 2023, một nghiên cứu tại tuyến chăm sóc ban đầu phát hiện hai phần ba số người lớn da đen được xét nghiệm là Duffy null và có số lượng bạch cầu trung tính thấp rõ rệt; các tác giả đã kêu gọi xây dựng khoảng tham chiếu riêng. Năm 2024, các nhà nghiên cứu cho thấy các thử nghiệm ung thư thường xuyên loại những bệnh nhân này đến mức nào. Năm 2025, một nghiên cứu di truyền lớn xác nhận đặc điểm này không mang nguy cơ bệnh tật nào và cũng gặp ở người gốc Trung Đông, gốc Mỹ Latinh hoặc có nguồn gốc pha trộn. Năm 2026, một nghiên cứu đa quốc gia và hai bài báo mới trên Blood Advances đã đưa ra khoảng tham chiếu cho người lớn và, lần đầu tiên, cho trẻ em. Ý nghĩa đối với bạn: nếu bạn là Duffy null, số lượng bạch cầu trung tính hơi thấp, ổn định và không có triệu chứng có thể hoàn toàn bình thường, và một xét nghiệm máu đơn giản có thể cho bạn biết mình có phải Duffy null hay không.
Những xét nghiệm nào giúp theo dõi hoặc sàng lọc?
- Công thức máu toàn phần (CBC) có công thức bạch cầu: đếm bạch cầu, bạch cầu trung tính, hồng cầu và tiểu cầu. Bạch cầu trung tính thấp trong khi hồng cầu và tiểu cầu bình thường là hình ảnh điển hình của DANC.
- Làm lại CBC theo thời gian: giá trị ổn định trong nhiều tháng, không có triệu chứng, là dấu hiệu đáng yên tâm.
- Định kiểu hình hồng cầu Duffy: xét nghiệm máu tìm kháng nguyên Fy(a) và Fy(b), vốn đã được dùng tại các ngân hàng máu. Khi không có cả hai, bạn là Duffy null. Xét nghiệm di truyền tìm biến thể rs2814778 là một lựa chọn khác.
- Các xét nghiệm bổ sung bác sĩ có thể chỉ định nếu tình trạng không điển hình: rà soát thuốc đang dùng, xét nghiệm virus, các dấu ấn tự miễn hoặc chuyển khám chuyên khoa huyết học.
Để tìm hiểu thêm về các nguyên nhân khác, hãy xem hướng dẫn của chúng tôi về bạch cầu trung tính tuyệt đối thấp và bài tổng quan về số lượng bạch cầu.
Khi nào cần đi khám bác sĩ?
- Ngay lập tức, hoặc gọi 115, nếu bạn bị sốt khi đã biết mình có số lượng bạch cầu trung tính thấp, đặc biệt trong thời gian điều trị ung thư.
- Sớm nếu tình trạng giảm mới xuất hiện hoặc rất thấp (dưới 0,5 ×10⁹/L), hoặc kèm thiếu máu hay tiểu cầu thấp.
- Nếu bạn thường xuyên bị nhiễm trùng, loét miệng tái phát hoặc chảy máu chân răng.
- Nếu nhiều lần xét nghiệm máu cho thấy bạch cầu trung tính thấp: hãy hỏi xem xét nghiệm Duffy có hợp lý không và kết quả có thể được ghi vào hồ sơ bệnh án của bạn không.
Thuật ngữ
- Bạch cầu trung tính: loại bạch cầu phổ biến nhất, tuyến phòng thủ đầu tiên của cơ thể chống lại vi khuẩn.
- Số lượng bạch cầu trung tính tuyệt đối (ANC): số bạch cầu trung tính trong một thể tích máu nhất định.
- Giảm bạch cầu trung tính: ANC dưới giới hạn dưới của phòng xét nghiệm, thường là 1,5 ×10⁹/L ở người lớn.
- Duffy null, Fy(a-b-): không có kháng nguyên Duffy trên hồng cầu, một đặc điểm di truyền vô hại.
- DANC: số lượng bạch cầu trung tính liên quan đến Duffy null, tên gọi hiện nay cho các giá trị thấp hơn nhưng vẫn khỏe mạnh do đặc điểm này.
- Khoảng tham chiếu: khoảng giá trị bao gồm kết quả của 95% người khỏe mạnh trong một quần thể nhất định.
- Định kiểu hình: xét nghiệm xác định những kháng nguyên nhóm máu nào có mặt trên hồng cầu.
Câu hỏi thường gặp
Số lượng bạch cầu trung tính liên quan đến Duffy null có nguy hiểm không?
Không. Nghiên cứu cho thấy nó không làm tăng nguy cơ nhiễm trùng hay bất kỳ bệnh nào. Nó chỉ quan trọng vì có thể bị nhầm với giảm bạch cầu trung tính thực sự và dẫn đến các xét nghiệm không cần thiết.
Làm sao để biết tôi có phải Duffy null không?
Thông qua xét nghiệm máu kiểm tra kháng nguyên Duffy trên hồng cầu, hoặc xét nghiệm di truyền. Bác sĩ có thể chỉ định nếu bạch cầu trung tính của bạn nhiều lần thấp mà không có lý do nào khác.
Phiếu kết quả xét nghiệm của tôi có bắt đầu dùng khoảng tham chiếu mới không?
Không tự động. Mỗi phòng xét nghiệm tự đặt khoảng tham chiếu riêng, và việc áp dụng khoảng Duffy null đòi hỏi phải biết tình trạng Duffy của bạn. ASH và các tác giả nghiên cứu đang khuyến khích bệnh viện và phòng xét nghiệm thực hiện thay đổi này.
Con tôi có bạch cầu trung tính thấp. Có phải do Duffy null không?
Không hẳn. Ở trẻ em, nhiễm virus thường gây giảm tạm thời. Xét nghiệm lại và, nếu cần, ý kiến của bác sĩ chuyên khoa sẽ giúp phân biệt.
Tình trạng Duffy có ảnh hưởng đến hóa trị không?
Có thể, vì nhiều phác đồ điều chỉnh liều dựa trên số lượng bạch cầu trung tính. Hãy cho đội ngũ ung bướu biết tình trạng Duffy của bạn; họ sẽ quyết định áp dụng ngưỡng nào.
Nguồn tham khảo
- Merz LE, Fink A, Han H, Jacquot C, et al. Establishing absolute neutrophil count and white blood cell count reference intervals for the Duffy null population. Blood Advances, 2026. DOI: 10.1182/bloodadvances.2026020900
- Merz LE, Chang VY, Fingrut WB, Godley LA, et al. A roadmap for developing and implementing Duffy null-specific reference intervals. Blood Advances, 2026. DOI: 10.1182/bloodadvances.2026021681
- Hibbs SP, Chipare I, Halawani AJ, Legge SE, et al. Multinational assessment of absolute neutrophil counts and white blood cell counts among healthy Duffy-null adults. Blood, 2026. DOI: 10.1182/blood.2025029359
- Hysong MR, Shuey MM, Huffman JE, Auer P, et al. Characterization of the phenotypic consequences of the Duffy-null genotype. Blood Advances, 2025. DOI: 10.1182/bloodadvances.2024014399
- Hibbs SP, Aiken L, Vora K, Mowete C, et al. Cancer trial eligibility and therapy modifications for individuals with Duffy null-associated neutrophil count. JAMA Network Open, 2024. DOI: 10.1001/jamanetworkopen.2024.32475
- Merz LE, Story CM, Osei MA, Jolley K, et al. Absolute neutrophil count by Duffy status among healthy Black and African American adults. Blood Advances, 2023. DOI: 10.1182/bloodadvances.2022007679
- Merz LE, et al. Development of Duffy null-specific absolute neutrophil count reference ranges. JAMA, 2023. DOI: 10.1001/jama.2023.7467
- Medical Xpress (American Society of Hematology). New blood count ranges could prevent unnecessary testing for people with Duffy-null trait, ngày 5 tháng 11 năm 2026
Bài viết khác
- Bạch cầu trung tính tuyệt đối thấp: nguyên nhân, triệu chứng và điều trị
- Giải thích về bạch cầu trung tính: hiểu kết quả xét nghiệm máu
- Số lượng bạch cầu: kết quả của bạn có ý nghĩa gì
- Công thức máu toàn phần (CBC): hướng dẫn đầy đủ
- CBC và CMP: hiểu đúng về hai xét nghiệm
- Bạch cầu trung tính cao: nguyên nhân, triệu chứng và nguy cơ
Hiểu kết quả xét nghiệm máu của chính bạn với AI DiagMe
Bạn thấy bạch cầu trung tính hoặc bạch cầu thấp trên kết quả CBC? AI DiagMe giúp bạn hiểu từng chỉ số chỉ trong vài phút, bằng ngôn ngữ dễ hiểu, để bạn trao đổi với bác sĩ hiệu quả hơn.
