Сјогренов синдром: симптоми, анализи на крв и лекување

Сјогреновиот синдром (денес официјално наречен Сјогренова болест, а се пишува и „Шегренов синдром“) е долготрајна автоимуна болест во која имунолошкиот систем ги напаѓа жлездите што создаваат солзи и плунка. Трите најчести знаци се суви очи, сува уста и длабок замор, често со болки во зглобовите. Може да ги зафати и кожата, белите дробови, бубрезите, нервите и крвта.

Американската фондација Sjögren's Foundation проценува дека со оваа болест живеат околу 4 милиони Американци, а 9 од 10 дијагностицирани се жени, обично на возраст меѓу 45 и 55 години. Дијагнозата ги комбинира анализите на крв (анти-SSA/Ro, ANA, ревматоиден фактор), тест за солзите, тест за плунката и понекогаш биопсија на усна. Сè уште нема лек што ја излекува, но лекувањето ја контролира сувоста и ги штити очите, забите и органите, а првите целни лекови сега покажаа успех во студии од фаза 3.

Најважното накратко

• Сјогреновиот синдром главно предизвикува суви очи, сува уста, замор и болки во зглобовите, но може да ги зафати белите дробови, бубрезите, нервите, кожата и крвта.
• Антителото анти-SSA/Ro е клучната анализа на крв; биопсијата на усна може да ја потврди болеста кога антителата се негативни.
• Лекувањето ги комбинира капките за очи, грижата за плунката, превенцијата кај стоматологот и, при болест на целото тело, лекови како хидроксихлорокин или ритуксимаб.
• Повеќето луѓе имаат нормален животен век, но ризикот од лимфом е неколку пати поголем од просечниот: отечените жлезди што не се намалуваат бараат преглед.
• Жените со антитела анти-Ro што ќе забременат имаат потреба од следење на срцето на плодот, бидејќи околу 2 % од бебињата добиваат вроден срцев блок.

Што е Сјогренов синдром?

Сјогреновиот синдром е автоимуна болест во која белите крвни зрнца наречени лимфоцити се собираат во плунковните и солзните жлезди и ги оштетуваат. Очите, устата, носот, кожата и вагината стануваат суви, а имунолошкиот систем создава автоантитела, главно анти-SSA/Ro и анти-SSB/La.

Болеста може да се јави сама или заедно со друга автоимуна болест. Околу половина од луѓето со Сјогренов синдром имаат и болест како ревматоиден артритис, лупус или склеродерма. Лекарите денес ова го нарекуваат „придружен“, а не „секундарен“ Сјогренов синдром.

Лесно се пропушта бидејќи сувоста се развива полека: Sjögren's Foundation наведува дека просечното време до дијагнозата паднало од повеќе од 6 години во 2012 година на 2,8 години. Видете го и нашиот водич за симптомите на автоимуните болести и лабораториските анализи.

Што го предизвикува Сјогреновиот синдром и кој е изложен на ризик?

Причината за Сјогреновиот синдром не е целосно позната. Гените, хормоните и можеби вирус ги активираат клетките на плунковните жлезди, кои ослободуваат интерферони тип I и привлекуваат T- и Б-клетки. Сигналот за преживување на Б-клетките наречен BAFF ги одржува во живот Б-клетките што реагираат против сопственото тело, поради што многу нови лекови се насочени кон Б-клетките.

Познати фактори на ризик:

• женски пол: жените се засегнати околу 10 пати почесто од мажите;
• возраст: симптомите обично почнуваат меѓу 45-тата и 55-тата година, иако може да бидат засегнати и деца и постари луѓе;
• друга автоимуна болест, како ревматоиден артритис, лупус или псоријатичен артритис;
• автоимуна болест во семејството;
• можни вирусни причинители што ги наведува Cleveland Clinic: хепатитис C, цитомегаловирус, Epstein-Barr вирус, HTLV-1 и COVID-19.

Хепатитис C и болеста поврзана со IgG4 можат да наликуваат на Сјогренов синдром, па тестот за антитела на хепатитис C е дел од испитувањата ако имате фактори на ризик.

Симптоми и знаци на предупредување кај Сјогренов синдром

Кои се трите знаци на Сјогреновиот синдром? Во анкета на Sjögren's Foundation кај 6 360 пациенти, најчести симптоми биле суви очи (95 %), сува уста (93 %) и замор (90 %), а потоа болки во зглобовите (81 %) и „магла во главата“ (77 %).

Очи и уста

• Очи: печење, чешање, чувство на песок, црвенило, осетливост на светлина.
• Уста: густа или леплива плунка, тешкотии при голтање сува храна, губење на вкусот, засипнатост, ранички во устата.
• Заби и непца: нов кариес, воспаление на непцата и габична инфекција во устата (кандида).

Симптоми во остатокот од телото

• Замор, „магла во главата“ и болки во зглобовите или мускулите.
• Сува кожа, осип и мали виолетови дамки на нозете (пурпура) поради васкулитис.
• Рејноов феномен: прстите стануваат бели или сини на студ.
• Вкочанетост, трнење или печечка болка поради оштетување на нервите (невропатија).
• Сува кашлица или задишаност: белите дробови се зафатени кај до 20 % од пациентите, според Sjögren's Foundation.
• Горушица, сув нос со крварење од носот, вагинална сувост и болка при однос.

Ако Вашите анализи се нормални, нашиот водич за фибромијалгијата објаснува како лекарите ги разликуваат двете состојби.

Симптоми на Сјогренов синдром кај жените

Бидејќи 9 од 10 пациенти се жени, симптомите кај жените се класичната слика: суви очи и уста, замор и болки во зглобовите, плус вагинална сувост, болка при однос и повторени габични инфекции.

Како изгледа влошувањето

Влошувањата се периоди од неколку дена или недели кога симптомите стануваат посилни: потежок замор, повеќе болки во зглобовите, посилна сувост, отечени жлезди, покачена температура или осип. Дневник на симптомите му помага на Вашиот ревматолог да го прилагоди лекувањето.

Дијагноза: како лекарите го потврдуваат Сјогреновиот синдром

Не постои една единствена анализа за Сјогренов синдром. Johns Hopkins ја опишува дијагнозата како доказ за автоимун процес што ги зафаќа солзните и плунковните жлезди, откако ќе се исклучат другите причини за сувост. Обично ја води ревматолог, до кој стигнувате со упат од Вашиот матичен лекар, заедно со офталмолог и стоматолог. Испитувањата ги комбинираат анализите на крв, тестот за солзи (Ширмеров тест) со боење на површината на окото, тестот за проток на плунка (сијалометрија) и, кога е потребно, биопсија на усна или ултразвук на плунковните жлезди.

Анализи на крв за Сјогренов синдром

Во проектот Sjögren Big Data, во кој се анализирани 10 500 пациенти од 22 земји во моментот на дијагнозата, застапеноста на позитивните маркери била:

• ANA (антинуклеарни антитела): 79,3 %. Нашата статија за анализата на ANA ги објаснува титрите и обрасците;
• анти-SSA/Ro: 73,2 %, антителото што се брои во официјалните критериуми;
• ревматоиден фактор (RF): 48,6 %;
• анти-SSB/La: 45,1 %;
• низок комплемент C3: 13,4 %, низок C4: 14,5 %;
• криоглобулини: 7,3 %.

Овие антитела се јавуваат и кај лупус или ревматоиден артритис, а некои здрави луѓе имаат позитивни ANA, особено жените над 65 години. Затоа лекарите бараат автоимун панел и го читаат заедно со Вашите симптоми, никогаш одделно.

Маркерите на воспаление даваат дополнителни насоки, но не се специфични. Седиментацијата (SE) може да се покачи при автоимуни болести, анемија и инфекции, а јасно висок CRP ги тера лекарите да бараат инфекција. Високо ниво на IgG може да ја одразува преголемата активност на Б-клетките кај Сјогреновиот синдром: нашиот водич за анализата на IgG ги објаснува вредностите. Крвната слика може да покаже ниски бели крвни зрнца, ниски лимфоцити или ниски тромбоцити.

Ширмеров тест, боење на окото и проток на плунка

Ширмеровиот тест става тенка лента филтер-хартија под долниот очен капак во тек на 5 минути и мери колку далеку солзите ја навлажнуваат. Офталмологот може да стави и боја (лисамин зелено или бенгалско розово) за да ги покаже сувите, оштетени места на површината на окото, што се оценува како скор на очно боење. За тестот на проток на плунка, ја собирате целата плунка што ја создавате во определен период, без џвакање или стимулирање.

Биопсија на усна и фокус-скор

Биопсијата на усна отстранува неколку ситни мали плунковни жлезди, обично од внатрешната страна на долната усна, преку мал засек. Патологот бара собирања („фокуси“) на лимфоцити и ги брои на 4 квадратни милиметри жлездено ткиво. Фокус-скор од 1 или повеќе е типичен за Сјогренов синдром. Биопсијата е најкорисна кога анти-SSA/Ro е негативен.

Класификациски критериуми ACR/EULAR од 2016 година

Критериумите на Американскиот колеџ по ревматологија (ACR) и EULAR доделуваат поени за пет наоди. Лице со сувост или други знаци што укажуваат на болеста, кое има 4 или повеќе поени, ги исполнува критериумите. Во групата за валидација тие имале осетливост од 96 % и специфичност од 95 %.

Во пракса тоа значи дека за дијагноза е потребен или позитивен анти-SSA/Ro или позитивна биопсија на усна, плус најмалку еден од тестовите на жлездите. Анти-SSB/La, ANA и RF сами по себе не се бројат. Sjögren's Foundation нагласува дека овие критериуми се создадени за истражувања: некои луѓе што не ги исполнуваат сепак имаат Сјогренов синдром.

Како да ги читате Вашите резултати за Сјогренов синдром

Нормалните вредности се разликуваат меѓу лабораториите: секогаш споредувајте ги со опсегот отпечатен на Вашиот наод. Во Македонија протеините и комплементот обично се изразуваат во g/L, а CRP во mg/L.

Нискиот комплемент и криоглобулините укажуваат на поактивна болест: во проектот Big Data, просечниот скор на активност бил 17,7 со криоглобулини наспроти 3,8 со негативни маркери. Нашиот водич за анализата на комплемент C4 објаснува што значи ниска вредност. Електрофорезата на протеините, дел од стандардните испитувања, бара абнормални протеини-антитела.

Лекување на Сјогреновиот синдром

Нема лек што ја излекува болеста, а заклучно со ноември 2026 година ниеден лек што ја менува болеста не е одобрен специјално за Сјогренов синдром. Лекувањето ги следи препораките на EULAR (2019) и водичот на Британското здружение за ревматологија (2024): зачувување, замена и стимулирање на секрециите, спречување оштетувања и смирување на болеста на целото тело кога е активна.

Суви очи

• Вештачки солзи преку денот, гелови или масти за влажнење навечер.
• Антиинфламаторни капки на рецепт: циклоспорин или лифитеграст, зависно од тоа што е достапно.
• Чепчиња за солзните канали (пунктални чепчиња) за солзите подолго да останат на окото.
• Капки од серум или кратки циклуси капки со кортикостероид кај тешките случаи.

Сува уста и заби

• Често пијте по малку вода, џвакајте гуми без шеќер и користете замени за плунка.
• Пилокарпин или цевимелин, таблети што ги стимулираат преостанатите жлезди преку мускаринските рецептори.
• Внимателно четкање и чистење со конец, раствори за плакнење што ги препорачува Вашиот стоматолог и редовни стоматолошки прегледи.
• Лекување на габичната инфекција, на пример миконазол или нистатин без шеќер.
• Избегнувајте лекови што исушуваат кога можете, како антихистаминиците и деконгестивите, и ограничете го алкохолот.

Болки во зглобовите, замор и болест на целото тело

За болките во зглобовите, заморот и другите симптоми на целото тело, лекарите често користат хидроксихлорокин. Нашата статија за нивото на хидроксихлорокин во крвта и безбедноста на срцето го објаснува потребното следење. Лековите против болка без рецепт (НСАИЛ или парацетамол) може краткорочно да помогнат; Cleveland Clinic советува да не се земаат повеќе од 10 последователни дена без совет од лекар.

Кога се зафатени органи, ревматологот може да додаде кратки циклуси кортикостероиди или имуносупресиви, како метотрексат, азатиоприн или микофенолат. Ритуксимабот, кој ги отстранува Б-клетките, се користи при тешко зафаќање, а IVIG кај некои проблеми со нервите.

Секојдневни навики што помагаат

Користете овлажнувач на воздух (Sjögren's Foundation предлага 55 % до 60 % влажност во просторијата), имајте вода при рака и користете вагинални средства за влажнење или лубриканти при вагинална сувост; на некои жени им се нуди терапија со естроген.

Компликации: лимфом и зафаќање на органите

Ризик од лимфом

Сјогреновиот синдром го зголемува ризикот од нехочкинов лимфом, рак на лимфоцитите. Метаанализа од 2024 година на 15 кохортни студии (50 308 луѓе) покажала ризик околу 9 пати поголем отколку кај општата популација (стандардизиран однос на инциденца 8,78). Метаанализа од 2022 година покажала дека вкупниот ризик од рак е приближно двојно поголем, главно поради видовите рак на крвта. Американскиот колеџ по ревматологија и понатаму го опишува лимфомот како ретка компликација, но неговите знаци на предупредување никогаш не треба да се игнорираат.

Систематски преглед на повеќе од 15 000 пациенти ги утврдил најдоследните предиктори на лимфом: отечени лимфни јазли, трајно зголемување на паротидните жлезди (пред ушите), пурпура што може да се напипа, низок C4 и криоглобулини. Анти-Ro, ANA и RF не го предвидувале лимфомот. Нашиот водич за симптомите и анализите при лимфом ги наведува знаците што треба да се следат: ноќно потење, необјаснета треска и губење тежина, и јазли на вратот, во пазувите или препоните.

Други органи

• Бели дробови: сува кашлица или задишаност, понекогаш интерстицијална белодробна болест (лузни во белодробното ткиво).
• Бубрези: зафаќањето често е тивко, па се открива со анализи на крв и урина, а не со симптоми.
• Нерви: периферна невропатија, а поретко зафаќање на мозокот или 'рбетниот мозок.
• Крвни садови: васкулитис со пурпура, особено со криоглобулини.
• Тироидна жлезда: тироидните анализи се дел од испитувањата, бидејќи многу пациенти имаат втора автоимуна болест (видете хипотироидизам).

Сјогренов синдром и бременост

Повеќето бебиња на мајки со Сјогренов синдром се раѓаат здрави. Главното прашање е антителото анти-SSA/Ro, кое минува низ постелката и може да предизвика неонатален лупус кај бебето. Најсериозниот облик е вродениот срцев блок, оштетување на системот за срцевиот ритам на бебето.

• Во 10 проспективни студии на 1 248 бремености кај мајки позитивни на анти-Ro или анти-La, срцев блок се јавил кај 1,9 %.
• Периодот со најголем ризик е меѓу 16-тата и 28-мата недела од бременоста, а некои случаи се јавуваат и подоцна, па следењето на срцето на плодот може да продолжи по 24-тата недела.
• По едно засегнато бебе, ризикот во следната бременост е околу 18 %. Во студијата PATCH, хидроксихлорокин 400 mg на ден, започнат пред 10-тата недела, го намалил на 7,4 %.
• Помалку од една од три мајки на засегнати бебиња веќе имала дијагностицирана ревматска болест: многумина дури тогаш дознаваат дека имаат антитела анти-Ro.

Планирате бременост? Прво одете кај Вашиот ревматолог и гинеколог. Нашиот водич за анализите на крв во бременоста ги објаснува вообичаените проверки.

Кога да одите на лекар

Одете кај Вашиот матичен лекар или кај ревматолог ако:

• имате суви очи или сува уста што траат со недели или постојано се враќаат, особено со замор или болки во зглобовите;
• забележите нов кариес и покрај доброто четкање;
• имате позитивен резултат за ANA или анти-SSA/Ro и не сте сигурни што значи;
• сте бремени или планирате бременост и имате Сјогренов синдром или антитела анти-Ro.

Побарајте брз преглед при плунковна жлезда или лимфен јазол што останува отечен, ноќно потење, необјаснета треска или губење тежина, виолетови дамки на нозете, вкочанетост или нова кашлица или задишаност. Болка во окото со ненадејно заматување на видот бара преглед кај офталмолог истиот ден. Јавете се на 112 или на 194 (итна медицинска помош) ако не можете да дишете или да голтате, имате болка во градите или ненадејна слабост на едната страна од телото.

Најнови научни достигнувања за Сјогреновиот синдром

Ианалумаб: првите позитивни студии од фаза 3

Ианалумабот е антитело што ги отстранува Б-клетките и го блокира рецепторот за BAFF. Во студиите NEPTUNUS-1 (275 пациенти) и NEPTUNUS-2 (504 пациенти) (NEJM, октомври 2026), месечните инјекции од 300 mg ја намалиле активноста на болеста повеќе од плацебо во 48-мата недела, но разликата била мала (1,0 до 1,3 поени на скалата ESSDAI), а скоровите за сувост и замор не се подобриле повеќе отколку со плацебо.

Нипокалимаб ги намалува штетните антитела

Нипокалимабот го блокира неонаталниот Fc-рецептор и ги намалува IgG-автоантителата. Во студијата DAHLIAS од фаза 2 (Lancet 2025, 163 пациенти позитивни на анти-Ro, 93 % жени), дозата од 15 mg/kg ја намалила активноста на болеста во споредба со плацебо, со сличен безбедносен профил. Во тек е студија од фаза 3 со 655 учесници (NCT06741969), со резултати очекувани околу 2028 година.

Блокирање на патот CD40: дазодалибеп и искалимаб

Дазодалибепот го блокира лигандот CD40, сигнал меѓу Т-клетките и Б-клетките. Во студија од фаза 2 (Nature Medicine 2024), ги подобрил и активноста на болеста и симптомите што ги пријавуваат пациентите. Две студии од фаза 3 на Amgen го завршиле вклучувањето: една кај 651 пациент со системска болест (NCT06104124) и една кај 434 пациенти со тешко оптоварување од симптоми (NCT06245408). Искалимабот, антитело против CD40, исто така ја намалил активноста на болеста во студијата TWINSS од фаза 2b (Lancet 2024).

Ново име и подобри алатки за студиите

Меѓународниот консензус од Рим од 2023 година, објавен во Nature Reviews Rheumatology во 2025 година, го направи „Сјогренова болест“ официјално име и „секундарен“ го замени со „придружен“. Мрежна метаанализа од 2026 година на 27 студии (2 261 учесник) покажала дека неколку лекови ја намалиле активноста на болеста, но ниеден сè уште јасно не ги подобрил симптомите што ги пријавуваат пациентите. Телитацицептот, кој ги блокира сигналите на Б-клетките BAFF и APRIL, исто така објави позитивни резултати од фаза 3, а деукравацитинибот, инхибитор на TYK2, се испитува кај 774 пациенти (NCT05946941).

Кои анализи можат да помогнат?

Анализи што често се бараат заедно:

• ANA, анти-SSA/Ro и анти-SSB/La, ревматоиден фактор и антитела анти-CCP;
• седиментација и CRP, IgG и електрофореза на серумските протеини;
• комплемент C3 и C4 и криоглобулини;
• крвна слика, тестови за црн дроб и бубрези, анализа на урина и тироидни анализи;
• тестови за хепатитис C и ХИВ ако имате фактори на ризик;
• Ширмеров тест, тест за проток на плунка и, ако е потребно, биопсија на усна.

По дијагнозата, Вашиот ревматолог може да ги повторува крвната слика, комплементот и електрофорезата на протеините за следење на болеста.

Речник

• Анти-SSA/Ro и анти-SSB/La: автоантитела типични за Сјогренов синдром; анти-Ro е она што се брои во критериумите.
• ANA: антинуклеарни антитела, тест за проверка на автоимуни болести.
• Ширмеров тест: тест со лента хартија што го мери создавањето солзи за 5 минути.
• Фокус-скор: бројот на собирања лимфоцити на 4 mm² ткиво од жлездите на усната.
• Криоглобулини: протеини што се згрутчуваат на студ и можат да ги воспалат крвните садови.
• ESSDAI: индекс на EULAR за активност на Сјогреновата болест, од 0 до 123, што се користи во студиите.
• Вроден срцев блок: оштетување на електричниот систем на срцето на бебето, предизвикано од мајчините антитела анти-Ro.

Најчесто поставувани прашања

Кои се трите знаци на Сјогреновиот синдром?

Трите најчести знаци се суви очи, сува уста и замор, што ги пријавиле 95 %, 93 % и 90 % од пациентите во голема анкета на Sjögren's Foundation. Отечените плунковни жлезди се уште една насока.

Колкав е очекуваниот животен век кај човек со Сјогренов синдром?

За повеќето луѓе Сјогреновиот синдром не е опасен по живот и очекуваниот животен век е речиси нормален. Метаанализа од 2021 година на 14 студии (14 584 пациенти) покажала вкупна смртност околу 1,5 пати поголема од просечната, со поголем ризик кај постарите луѓе, мажите и луѓето со васкулитис, интерстицијална белодробна болест, низок комплемент, антитела анти-La или криоглобулини.

Што прави Сјогреновиот синдром со лицето?

Може да предизвика отекување на паротидните жлезди пред ушите или под вилицата, па образите изгледаат полни. Очите може да изгледаат црвени, а усните и кожата суви. Жлезда што останува отечена со недели треба да се прегледа, бидејќи може да биде знак на предупредување за лимфом.

Како се чувствува влошувањето на Сјогреновиот синдром?

Обично како исцрпувачки замор со повеќе болки во зглобовите и мускулите, посилна сувост, „магла во главата“, отечени жлезди и понекогаш покачена температура или осип, во тек на неколку дена до неколку недели. Кажете му на Вашиот ревматолог, кој може да направи анализи на крв и да го прилагоди лекувањето.

Може ли Сјогреновиот синдром да биде смртоносен?

Ретко. Повеќето луѓе живеат нормален животен век. Сериозните ризици се лимфомот, тешкото зафаќање на белите дробови или бубрезите и васкулитисот, поради што лекарите ги следат крвната слика, комплементот и електрофорезата на протеините и ги прегледуваат жлездите и лимфните јазли.

Дали постои анализа на крв за Сјогренов синдром?

Ниту една анализа на крв сама не ја потврдува болеста. Анти-SSA/Ro, позитивно кај околу 73 % од пациентите, е најкорисно; ANA, RF и анти-SSB/La даваат дополнителна поддршка. Негативен резултат не ја исклучува болеста: биопсијата на усна може да ја потврди.

Што значи позитивно антитело анти-SSA?

Позитивно анти-SSA/Ro (се пишува и анти-Ro или антитело анти-SSA) значи дека Вашиот имунолошки систем создава антитела против протеин во сопствените клетки. Често е кај Сјогренов синдром и лупус и може да се јави кај луѓе без симптоми. Ако може да забремените, Вашиот лекар ќе планира следење на срцето на бебето.

Извори

• Shiboski CH et al. — 2016 ACR/EULAR classification criteria for primary Sjögren's syndrome — Ann Rheum Dis, 2017 — doi.org
• Brito-Zerón P et al. — Immunological profile and phenotype of 10,500 patients (Sjögren Big Data Project) — Clin Exp Rheumatol, 2018 — pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
• Ramos-Casals M et al. — EULAR recommendations for the management of Sjögren's syndrome — Ann Rheum Dis, 2020 — doi.org
• Price EJ et al. — British Society for Rheumatology guideline on Sjögren disease — Rheumatology (Oxford), 2025 — doi.org
• Ramos-Casals M et al. — 2023 International Rome consensus for the nomenclature of Sjögren disease — Nat Rev Rheumatol, 2025 — doi.org
• Ritter J, Dörner T — Pathophysiology of primary Sjögren's disease — Z Rheumatol, 2026 — doi.org
• Ansari N et al. — Primary Sjögren's syndrome and non-Hodgkin's lymphoma: meta-analysis of cohort studies — Clin Rheumatol, 2024 — doi.org
• Zhong H et al. — Primary Sjögren's syndrome and risk of malignancies: meta-analysis — Autoimmun Rev, 2022 — doi.org
• Nishishinya MB et al. — Lymphoma predictors in primary Sjögren's syndrome: meta-analysis — Rheumatol Int, 2015 — doi.org
• Huang H et al. — Mortality in primary Sjögren's syndrome: meta-analysis — Rheumatology (Oxford), 2021 — doi.org
• Makadia L et al. — Autoimmune congenital complete heart block: how late can it occur? — AJP Rep, 2023 — doi.org
• Manolis AA et al. — Congenital heart block: pace earlier than later — Trends Cardiovasc Med, 2020 — doi.org
• Izmirly P et al. — Hydroxychloroquine to prevent recurrent congenital heart block (PATCH) — J Am Coll Cardiol, 2020 — doi.org
• Mariette X et al. — Ianalumab in Sjögren's disease (NEPTUNUS-1 and -2) — N Engl J Med, 2026 — doi.org
• Noaiseh G et al. — Nipocalimab in Sjögren's disease (DAHLIAS) — Lancet, 2025 — doi.org
• St Clair EW et al. — Dazodalibep in Sjögren's disease, phase 2 — Nat Med, 2024 — doi.org
• Fisher BA et al. — Iscalimab in Sjögren's disease (TWINSS) — Lancet, 2024 — doi.org
• Yang M et al. — Pharmacological treatment for Sjögren's disease: network meta-analysis — Z Rheumatol, 2026 — doi.org
• Patel V et al. — Clinical trials and new therapies in Sjögren's disease — Curr Opin Immunol, 2026 — doi.org
• ClinicalTrials.gov — Nipocalimab, phase 3 — NCT06741969 — clinicaltrials.gov
• ClinicalTrials.gov — Dazodalibep, systemic disease, phase 3 — NCT06104124 — clinicaltrials.gov
• ClinicalTrials.gov — Dazodalibep, symptom state, phase 3 — NCT06245408 — clinicaltrials.gov
• ClinicalTrials.gov — Deucravacitinib (POETYK SjS-1), phase 3 — NCT05946941 — clinicaltrials.gov
• Sjögren's Foundation — Understanding Sjögren's — sjogrens.org
• American College of Rheumatology — Sjögren's Disease — rheumatology.org
• Cleveland Clinic — Sjögren's Syndrome — my.clevelandclinic.org
• MedlinePlus — Sjögren syndrome — medlineplus.gov
• Johns Hopkins Sjögren's Center — Diagnosis of Sjögren's Disease — hopkinssjogrens.org
• MedlinePlus — Sedimentation rate — medlineplus.gov
• MedlinePlus — C-reactive protein — medlineplus.gov
• MedlinePlus — Quantitative immunoglobulins — medlineplus.gov
• MedlinePlus — Complement component 3 — medlineplus.gov
• Центар за управување со кризи — Единствен број за итни повици 112 — ЦУК — cuk.gov.mk

Прочитајте и

• Автоимун панел: анализи на ANA, RF и анти-CCP
• Водич за анализата на антинуклеарни антитела (ANA)
• Што е лупус? Причини, симптоми и лекување
• Ревматоиден артритис: симптоми и лекување
• Симптоми на автоимуните болести и лабораториски анализи
• Анализа на комплемент C3: како да ги читате резултатите
• Симптоми на лимфом: причини, анализи и лекување

Разберете ги Вашите лабораториски наоди со AI DiagMe

Испитувањата за Сјогренов синдром често даваат долг наод: ANA со титар и образец, анти-SSA/Ro и анти-SSB/La, ревматоиден фактор, седиментација и CRP, IgG, комплемент, електрофореза на протеините и крвна слика. AI DiagMe го чита Вашиот лабораториски наод за неколку минути, го објаснува секој резултат со едноставни зборови, покажува што бара следење и предлага прашања за Вашиот лекар. Прикачете ги Вашите лабораториски наоди на AI DiagMe за јасен, личен извештај.