هیپوگنادیسم وضعیتی است که در آن غدد جنسی بدن (بیضه‌ها در مردان، تخمدان‌ها در زنان) هورمون جنسی بسیار کمی تولید می‌کنند، تعداد سلول‌های تولیدمثلی‌شان پایین است، یا هر دو مشکل با هم وجود دارد. در مردان، این معمولاً به معنای پایین بودن تستوسترون است؛ در زنان، اغلب به معنای کمبود استروژن. در این مقاله یاد می‌گیرید هیپوگنادیسم چیست، چه علائمی ایجاد می‌کند، پزشکان چگونه نوع اولیه را از ثانویه تشخیص می‌دهند، علل هر نوع چیست، از چه آزمایش‌های خونی برای تأیید تشخیص استفاده می‌شود، چه زمانی آزمایش دادن منطقی است، و یک دید کلی از روش‌های درمان. هدف ارائه اطلاعات روشن و واقعی است که بتوانید آن را پیش پزشک خود ببرید.
هیپوگنادیسم چیست؟
هیپوگنادیسم به کاهش عملکرد غدد جنسی (گناد) اشاره دارد؛ غددی که هورمون‌های جنسی و گامت‌ها (اسپرم یا تخمک) را می‌سازند. طبق MedlinePlus، این وضعیت زمانی رخ می‌دهد که این غدد هورمون بسیار کمی تولید کنند یا اصلاً تولید نکنند. هورمون‌های جنسی نقشی بسیار فراتر از حمایت از تولیدمثل دارند. تستوسترون و استروژن بر قدرت عضلات و استخوان‌ها، خلق‌وخو، انرژی، عملکرد جنسی و ترکیب بدن تأثیر می‌گذارند؛ بنابراین کمبود پایدار آن‌ها می‌تواند کل بدن را تحت تأثیر قرار دهد.
این راهنما عمدتاً بر هیپوگنادیسم مردانه تمرکز دارد، که شایع‌ترین نوع مورد بحث و آزمایش است، و در عین حال به تأثیر آن بر زنان نیز اشاره می‌کند. هورمون محوری در هیپوگنادیسم مردانه تستوسترون است. بسیاری از خوانندگان همچنین راهنمای کامل ما درباره نشانگر خونی تستوسترون را برای درک نحوه اندازه‌گیری این هورمون مرور می‌کنند.
هیپوگنادیسم در زنان
زنان نیز می‌توانند به هیپوگنادیسم مبتلا شوند. شایع‌ترین شکل آن، کاهش طبیعی هورمون‌های تخمدانی در دوران یائسگی است که هم Cleveland Clinic و هم MedlinePlus آن را یک مرحله طبیعی زندگی می‌دانند، نه یک بیماری. نارسایی زودرس تخمدان، اختلالات غده هیپوفیز، وزن بدن بسیار پایین، و برخی بیماری‌های ژنتیکی نیز می‌توانند پیش از سن معمول، سطح استروژن را کاهش دهند. علائم ممکن است شامل قاعدگی نامنظم یا قطع قاعدگی، گرگرفتگی، خشکی واژن، و کاهش تراکم استخوان باشد. خوانندگانی که این جنبه از موضوع را بررسی می‌کنند، اغلب به راهنمای کامل ما درباره علائم یائسگی.
علائم هیپوگنادیسم
علائم به سن شروع بیماری، جنسیت، و میزان کاهش سطح هورمون‌ها بستگی دارد. در مردان بالغ، Mayo Clinic نشانه‌های اولیه‌ای مانند کاهش میل جنسی، افت انرژی، و خلق پایین را فهرست می‌کند. با گذشت زمان، مردان ممکن است موارد زیر را تجربه کنند:
- کاهش میل جنسی و کمتر شدن نعوظ‌های خودبه‌خودی
- مشکلات نعوظ
- خستگی و کاهش انگیزه
- از دست دادن توده عضلانی و قدرت بدنی
- افزایش چربی بدن، گاهی همراه با رشد بافت پستانی (ژنیکوماستی)
- کاهش تراکم استخوان‌ها که با گذشت زمان خطر شکستگی را افزایش می‌دهد
- کاهش موهای صورت و بدن
- مشکل در باردار کردن (ناباروری)
- تغییرات خلقی، تحریک‌پذیری، یا مشکل در تمرکز
وقتی هیپوگنادیسم پیش از بلوغ یا در طول آن شروع می‌شود، می‌تواند رشد را به تأخیر بیندازد یا محدود کند: رشد عضلانی کمتر، صدایی که بم نمی‌شود، رشد ناکافی آلت تناسلی و بیضه‌ها، و کندی رشد موهای بدن و صورت. از آنجا که بسیاری از این علائم با سایر بیماری‌ها مشترک هستند، پزشکان تشخیص را با آزمایش خون تأیید می‌کنند، نه صرفاً بر اساس علائم. برخی مردان با مقادیر پایین آزمایشگاهی هیچ علامت آشکاری ندارند.
هیپوگنادیسم اولیه در مقابل ثانویه
یک تمایز مهم کل فرآیند تشخیص را شکل می‌دهد: اینکه مشکل کجاست. مغز از طریق زنجیره‌ای که اغلب محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-گناد نامیده می‌شود، غدد جنسی را کنترل می‌کند. هیپوتالاموس هورمون آزادکننده گنادوتروپین ترشح می‌کند که غده هیپوفیز را تحریک می‌کند تا هورمون لوتئینیزه‌کننده (LH) و هورمون محرک فولیکول (FSH) آزاد کند. در مردان، LH به بیضه‌ها دستور می‌دهد تستوسترون بسازند و FSH تولید اسپرم را حمایت می‌کند.
در هیپوگنادیسم اولیه، خود بیضه‌ها درست کار نمی‌کنند. مغز سطح پایین تستوسترون را حس می‌کند و تلاش بیشتری می‌کند، بنابراین LH و FSH بالا می‌روند. این الگو هیپوگنادیسم هیپرگنادوتروپیک نامیده می‌شود: گنادوتروپین‌های بالا، تستوسترون پایین. در هیپوگنادیسم ثانویه، سیگنال مغز ضعیف است، بنابراین LH و FSH پایین یا به‌طور نامناسبی طبیعی هستند در حالی که تستوسترون نیز پایین است. این حالت هیپوگنادیسم هیپوگنادوتروپیک نامیده می‌شود. پزشک شما ممکن است آزمایش خون هورمون لوتئینیزه‌کننده (LH) و آزمایش خون هورمون محرک فولیکول (FSH) برای تشخیص این دو الگو از یکدیگر.
| ویژگی | هیپوگنادیسم اولیه | هیپوگنادیسم ثانویه |
|---|---|---|
| محل مشکل | در بیضه‌ها یا تخمدان‌ها (غدد جنسی) | در غده هیپوفیز یا هیپوتالاموس (مرکز کنترل مغز) |
| الگوی LH و FSH | بالا (هیپرگنادوتروپیک) | پایین یا به‌طور نامناسب طبیعی (هیپوگنادوتروپیک) |
| تستوسترون (مردان) | پایین | پایین |
| نمونه‌هایی از علل | سندرم کلاین‌فلتر، عفونت اوریون در بیضه‌ها، آسیب به بیضه، شیمی‌درمانی یا پرتودرمانی، هموکروماتوز | تومور هیپوفیز، سندرم کالمن، پرولاکتین بالا، داروهای اوپیوئیدی یا استروئیدی، چاقی مفرط، بیماری شدید |
هیپوگنادیسم دیررس و مرتبط با سن
تستوسترون با افزایش سن در مردان به‌تدریج کاهش می‌یابد. MedlinePlus اشاره می‌کند که محدوده طبیعی در مردان ۵۰ تا ۶۰ ساله بسیار پایین‌تر از مردان ۲۰ تا ۳۰ ساله است. وقتی تستوسترون پایین در اواخر زندگی همراه با علائم ظاهر می‌شود، پزشکان گاهی آن را هیپوگنادیسم دیررس می‌نامند. این وضعیت اغلب با علل به‌اصطلاح عملکردی مانند چاقی، دیابت نوع ۲ و سایر بیماری‌های مزمن همپوشانی دارد؛ حالتی که در آن محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-بیضه از نظر ساختاری سالم است اما عملکرد کافی ندارد. تشخیص این وضعیت از بیماری بیضه یا هیپوفیز اهمیت دارد، زیرا بهترین اقدام اول اغلب درمان بیماری زمینه‌ای است.
علل هیپوگنادیسم چیست؟
علل در دو گروه بالا قرار می‌گیرند. علل اولیه (بیضه‌ای) که توسط Mayo Clinic و MedlinePlus توصیف شده‌اند عبارتند از: سندرم کلاین‌فلتر، بیضه‌های نزول‌نکرده که در اوایل کودکی اصلاح نشده‌اند، عفونت اوریون که بیضه‌ها را درگیر می‌کند، آسیب به هر دو بیضه، هموکروماتوز (اضافه‌بار آهن)، و عوارض شیمی‌درمانی یا پرتودرمانی. بیماری‌های خودایمنی و برخی اختلالات ژنتیکی نیز می‌توانند به غدد جنسی آسیب برسانند.
علل ثانویه (مرکزی) بر هیپوفیز یا هیپوتالاموس تأثیر می‌گذارند. این علل شامل تومورهای هیپوفیز و درمان آن‌ها، سندرم کالمن (که اغلب با کاهش حس بویایی همراه است)، بیماری‌های التهابی مانند سارکوئیدوز و سل، HIV/AIDS، برخی داروها مانند اوپیوئیدها و گلوکوکورتیکوئیدها، کاهش وزن سریع، آپنه انسدادی خواب و چاقی مفرط می‌شوند. تومور هیپوفیزی که پرولاکتین بیش از حد تولید می‌کند نیز می‌تواند این محور را سرکوب کند؛ خوانندگان می‌توانند راهنمای ما درباره پرولاکتین بالا را برای آشنایی با این مکانیسم مطالعه کنند. بیماری‌های مزمن مانند آنچه راهنمای جامع ما درباره دیابت توضیح می‌دهد، اغلب با تستوسترون پایین‌تر در مردان مرتبط هستند.
هیپوگنادیسم چگونه تشخیص داده می‌شود؟
تشخیص با ترکیب علائم و آزمایش‌های خون، که با هم تفسیر می‌شوند، انجام می‌گیرد. از آنجا که تستوسترون در صبح به اوج خود می‌رسد و از روزی به روز دیگر تغییر می‌کند، زمان‌بندی و تعداد آزمایش‌ها اهمیت دارند.
آزمایش‌های اصلی خون
- تستوسترون کل صبحگاهی، که ترجیحاً بین ساعت ۷ تا ۱۰ صبح گرفته می‌شود، معمولاً نقطه شروع است. در صورت پایین بودن نتیجه، آزمایش در یک صبح جداگانه تکرار می‌شود تا تأیید شود، زیرا یک مقدار پایین به تنهایی می‌تواند گمراه‌کننده باشد.
- تستوسترون آزاد و گلوبولین متصل‌شونده به هورمون جنسی (SHBG) زمانی کمک‌کننده هستند که تستوسترون کل در محدوده مرزی قرار دارد یا وقتی شرایطی مانند چاقی پروتئین‌های اتصالی را تغییر می‌دهند. خوانندگان اغلب به راهنمای ما درباره سطح گلوبولین متصل‌شونده به هورمون جنسی مراجعه می‌کنند تا این ظرافت را بهتر درک کنند.
- LH و FSH هیپوگنادیسم اولیه را از ثانویه جدا می‌کنند، همان‌طور که جدول مقایسه‌ای نشان می‌دهد.
- پرولاکتین و استرادیول زمینه بیشتری فراهم می‌کنند، به‌ویژه هنگامی که علت هیپوفیزی یا ژنیکوماستی مشکوک است. استرادیول همچنین از استخوان در مردان محافظت می‌کند، موضوعی که در راهنمای ما درباره نشانگر استرادیول.
پزشکان ممکن است آزمایش‌های دیگری برای یافتن علت یا بیماری زمینه‌ای اضافه کنند: بررسی آهن، آزمایش کم‌خونی، عملکرد تیروئید، قند خون، شمارش اسپرم، آزمایش ژنتیک مانند کاریوتیپ، و در صورت مشکوک بودن به مشکل هیپوفیز، MRI مغز. کلینیک کلیولند اشاره می‌کند که سطوح غیرطبیعی LH و FSH معمولاً به هیپوگنادیسم اشاره دارند؛ گنادوتروپین‌های بالا نشانه مشکل غدد جنسی و گنادوتروپین‌های پایین نشانه مشکل هیپوفیز یا هیپوتالاموس هستند.
نکته‌ای درباره محدوده مرجع
محدوده‌های مرجع آزمایشگاهی برای تستوسترون، LH، FSH و هورمون‌های مرتبط بین آزمایشگاه‌ها و روش‌های سنجش متفاوت است. این مقادیر با افزایش سن و در زنان با چرخه قاعدگی نیز تغییر می‌کنند. MedlinePlus تأکید می‌کند که تفسیر تستوسترون در مردان مسن‌تر و مردان مبتلا به چاقی می‌تواند دشوار باشد؛ به همین دلیل بهتر است نتایج با یک پزشک، اغلب متخصص غدد، بررسی شوند و نه به تنهایی خوانده شوند. عددی که کمی خارج از محدوده چاپ‌شده است، دلیلی برای گفتگو با پزشک است، نه تشخیص قطعی.
چه زمانی آزمایش بدهیم و چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم
آزمایش معمولاً زمانی توصیه می‌شود که علائم نشان‌دهنده پایین بودن هورمون‌های جنسی باشند، نه به عنوان غربالگری روتین در مردان بدون علامت. اگر کاهش مداوم میل جنسی، مشکلات نعوظ، خستگی بی‌دلیل، کاهش توده عضلانی، حساسیت یا بزرگ شدن سینه، یا در زنان، گرگرفتگی زودرس یا قطع قاعدگی را تجربه کردید، وقت ملاقات بگیرید. کلینیک مایو توصیه می‌کند که یافتن علت، اولین گام مهم به سوی درمان مناسب است.
برخی نشانه‌ها نیاز به توجه فوری دارند. هم مردان و هم زنان باید در صورت بروز سردردهای جدید، تغییرات بینایی، ترشح شیری از پستان، یا بزرگ شدن پستان در مردان، با یک پزشک مشورت کنند؛ زیرا این موارد می‌توانند نشانه‌ای از مشکل در غده هیپوفیز باشند. اگر قصد بچه‌دار شدن دارید، پیش از شروع هر نوع درمان با تستوسترون، موضوع باروری را با پزشک در میان بگذارید؛ چون برخی درمان‌ها تولید اسپرم را کاهش می‌دهند.
مروری بر درمان
درمان به علت بیماری، علائم، سن و اینکه آیا می‌خواهید صاحب فرزند شوید بستگی دارد؛ هدف در اینجا تنها آشنایی با گزینه‌های موجود است، نه توصیه به یک درمان خاص. در مردانی که هیپوگنادیسم تأیید شده و علائم دارند، درمان جایگزینی تستوسترون (TRT) می‌تواند سطح این هورمون را بالا ببرد و احتمالاً انرژی، میل جنسی، خلق‌وخو، توده عضلانی و تراکم استخوان را بهبود دهد. این درمان به شکل ژل، چسب پوستی، تزریق یا کپسول کاشتنی ارائه می‌شود و هر کدام الگوی دوزبندی متفاوتی دارند. TRT نیاز به پایش منظم دارد، زیرا می‌تواند تعداد گلبول‌های قرمز خون را افزایش داده و تولید اسپرم را کاهش دهد.
گزینه‌های حفظ باروری زمانی اهمیت دارند که مرد قصد بچه‌دار شدن داشته باشد. از آنجا که درمان جایگزینی تستوسترون معمولی می‌تواند تولید اسپرم را کاهش دهد، پزشکان ممکن است به جای آن از داروهایی استفاده کنند که مسیر طبیعی بدن را تحریک می‌کنند؛ همچنین مردان ممکن است پیش از درمان‌هایی مانند شیمی‌درمانی، ذخیره‌سازی اسپرم را در نظر بگیرند. وقتی هیپوگنادیسم از نوع عملکردی باشد، درمان مشکل زمینه‌ای — از جمله کاهش وزن، کنترل بهتر دیابت و درمان آپنه خواب — اغلب اولین قدم است. برای دیدی جامع‌تر از وضعیت مردان، بسیاری از خوانندگان به راهنمای ما درباره تستوسترون پایین در مردانمراجعه می‌کنند، و زنانی که این موضوع را دنبال می‌کنند اغلب راهنمای ما درباره تستوسترون پایین در زنانرا می‌خوانند. هر تصمیمی درباره درمان باید با یک پزشک متخصص گرفته شود.
واژه‌نامه
| اصطلاح | تعریف |
|---|---|
| هیپوگنادیسم | کاهش عملکرد غدد جنسی که منجر به پایین آمدن هورمون‌های جنسی، کاهش باروری یا هر دو می‌شود. |
| غدد جنسی (گناد) | غدد جنسی: بیضه‌ها در مردان و تخمدان‌ها در زنان. |
| تستوسترون | هورمون جنسی اصلی مردانه که به مقدار کمتری در زنان نیز وجود دارد. |
| هیپوگنادیسم اولیه | پایین بودن هورمون‌های جنسی به دلیل مشکل در بیضه‌ها یا تخمدان‌ها؛ سطح LH و FSH بالا است. |
| هیپوگنادیسم ثانویه | پایین بودن هورمون‌های جنسی به دلیل مشکل در غده هیپوفیز یا هیپوتالاموس؛ سطح LH و FSH پایین یا طبیعی است. |
| هورمون لوتئینیزه‌کننده (LH) | هورمونی از غده هیپوفیز که به بیضه‌ها فرمان تولید تستوسترون می‌دهد. |
| هورمون محرک فولیکول (FSH) | هورمونی از غده هیپوفیز که از تولید اسپرم و فولیکول‌های تخمدانی حمایت می‌کند. |
| SHBG | گلوبولین متصل‌شونده به هورمون جنسی (SHBG)، پروتئینی که به هورمون‌های جنسی متصل می‌شود و میزان فعال بودن آن‌ها را تحت تأثیر قرار می‌دهد. |
| درمان جایگزینی تستوسترون (TRT) | درمانی که تستوسترون را برای مردانی که سطح پایین تأیید شده دارند تأمین می‌کند. |
سؤالات متداول
هیپوگنادیسم چیست؟
هیپوگنادیسم وضعیتی است که در آن غدد جنسی، یعنی بیضه‌ها در مردان یا تخمدان‌ها در زنان، هورمون جنسی بسیار کمی تولید می‌کنند، تعداد سلول‌های تولیدمثلی‌شان بسیار پایین است، یا هر دو حالت با هم وجود دارد. در مردان معمولاً به صورت پایین بودن تستوسترون بروز می‌کند، در حالی که در زنان اغلب به معنای کاهش استروژن است. این وضعیت می‌تواند بر انرژی، خلق‌وخو، عملکرد جنسی، عضلات و استخوان‌ها تأثیر بگذارد. پزشکان با آزمایش خون آن را تأیید می‌کنند و به دنبال علت زمینه‌ای می‌گردند، زیرا نحوه درمان به دلیل پایین بودن سطح هورمون بستگی دارد.
علل هیپوگنادیسم چیست؟
علل به دو گروه تقسیم می‌شوند. علل اولیه مستقیماً بر غدد جنسی تأثیر می‌گذارند و شامل سندرم کلاین‌فلتر، عفونت اوریون در بیضه‌ها، آسیب جسمی، شیمی‌درمانی یا پرتودرمانی، و اضافه‌بار آهن می‌شوند. علل ثانویه بر مرکز کنترل مغز تأثیر می‌گذارند و شامل تومورهای هیپوفیز، سندرم کالمن، افزایش پرولاکتین، برخی داروها مانند مسکن‌های اوپیوئیدی و استروئیدها، چاقی شدید، و بیماری‌های حاد می‌شوند. کاهش تستوسترون مرتبط با سن نیز در مردان شایع است. شناسایی گروه علّی، مسیر آزمایش و درمان را مشخص می‌کند.
آیا هیپوگنادیسم قابل درمان یا برگشت‌پذیر است؟
بستگی به علت دارد. برخی اشکال آن قابل درمان هستند و پیش‌آگهی خوبی دارند، همان‌طور که MedlinePlus برای بسیاری از موارد اشاره می‌کند. وقتی یک عامل قابل برگشت مانند چاقی، دیابت کنترل‌نشده، آپنه خواب، یا یک دارو مسئول باشد، رفع آن می‌تواند سطح هورمون را بالا ببرد. علل ژنتیکی یا ساختاری معمولاً برگشت‌پذیر نیستند، اما علائم اغلب قابل مدیریت هستند؛ برای مثال با درمان جایگزینی تستوسترون در مردان. پزشک برنامه درمانی را بر اساس علت، علائم و اهداف شخصی تنظیم می‌کند.
آیا هیپوگنادیسم می‌تواند باعث ناباروری شود؟
بله. از آنجا که همان مسیر هورمونی هم هورمون‌های جنسی و هم تولید اسپرم یا تخمک را پشتیبانی می‌کند، هیپوگنادیسم می‌تواند باروری را در مردان و زنان کاهش دهد. در مردان، پایین بودن تستوسترون و اختلال در تولید اسپرم می‌تواند باردار شدن را دشوارتر کند. نکته مهم این است که درمان جایگزینی تستوسترون به روش معمول می‌تواند تعداد اسپرم را بیشتر کاهش دهد، بنابراین مردانی که قصد بچه‌دار شدن دارند باید پیش از شروع درمان، گزینه‌های حفظ باروری را با پزشک در میان بگذارند. یک متخصص می‌تواند هورمون‌های تولیدمثلی را آزمایش کند و رویکردهای هدفمند را توصیه نماید.
آیا هیپوگنادیسم باعث افزایش وزن می‌شود؟
سطح پایین تستوسترون در مردان با افزایش چربی بدن، کاهش توده عضلانی و گاهی رشد بافت سینه همراه است؛ بنابراین تغییرات وزن می‌توانند با هیپوگنادیسم همراه باشند. این رابطه دوطرفه است: چاقی شدید خود می‌تواند تستوسترون را کاهش دهد و یک چرخه معیوب ایجاد کند. به همین دلیل است که پزشکان اغلب کنترل وزن و سلامت متابولیک را بخشی از درمان می‌دانند. تغییرات سبک زندگی که سلامت کلی را بهبود می‌بخشند، ممکن است تستوسترون را اندکی افزایش داده و از درمان پزشکی حمایت کنند.
آیا زنان هم می‌توانند به هیپوگنادیسم مبتلا شوند؟
بله. شایع‌ترین شکل آن در زنان، کاهش طبیعی هورمون‌های تخمدانی در دوران یائسگی است که یک مرحله طبیعی زندگی محسوب می‌شود. هیپوگنادیسم همچنین می‌تواند زودتر از این، به دلیل نارسایی زودرس تخمدان، اختلالات غده هیپوفیز، وزن بسیار پایین بدن یا بیماری‌های ژنتیکی رخ دهد. علائم ممکن است شامل قاعدگی نامنظم یا قطع آن، گُرگرفتگی، خشکی واژن و کاهش تراکم استخوان باشد. مانند مردان، پزشک علت را با آزمایش خون تأیید می‌کند و سپس درمان را توصیه می‌نماید.
آخرین پیشرفت‌های علمی
تحقیقات اخیر نمایه‌شده در PubMed به شدت بر ایمنی درمان جایگزینی تستوسترون متمرکز شده‌اند. این مطالعات جهت‌گیری شواهد را نشان می‌دهند، نه توصیه شخصی، و برخی از آن‌ها بسیار جدید هستند. همیشه آن‌ها را به عنوان زمینه‌ای برای گفتگو با پزشک خود بخوانید.
تأثیرگذارترین آن‌ها کارآزمایی TRAVERSE است که در سال ۲۰۲۳ در مجله New England Journal of Medicine منتشر شد. بر اساس PubMed، این کارآزمایی چندمرکزی تصادفی‌سازی‌شده و کنترل‌شده با دارونما، ۵٬۲۴۶ مرد میانسال و مسن‌تر مبتلا به هیپوگنادیسم با خطر قلبی‌عروقی موجود یا بالا را ثبت‌نام کرد. در طول پیگیری میانگین حدود ۳۳ ماهه، ژل تستوسترون از نظر رویدادهای قلبی‌عروقی عمده نسبت به دارونما کمتر مؤثر نبود، اگرچه گروه تستوسترون نرخ بالاتری از فیبریلاسیون دهلیزی، آسیب حاد کلیوی و آمبولی ریوی نشان داد (DOI). یک تحلیل همراه از همان کارآزمایی، در JAMA Network Open در سال ۲۰۲۳، نشان داد که نرخ سرطان پروستات با درجه بالا و هر نوع سرطان پروستات پایین بود و بین تستوسترون و دارونما در مردانی که با دقت برای حذف خطر بالای سرطان پروستات غربالگری شده بودند، تفاوت معناداری نداشت (DOI).
دو مرور شواهد زمینه بیشتری فراهم می‌کنند. بر اساس PubMed، یک مرور سیستماتیک و متاآنالیز در سال ۲۰۲۴ در Expert Opinion on Drug Safety نتیجه گرفت که در مجموع کارآزمایی‌های کنترل‌شده با دارونما، درمان با تستوسترون با افزایش کلی رویدادهای قلبی‌عروقی عمده مرتبط نبود، هرچند نشانه‌ای احتمالی برای فیبریلاسیون دهلیزی عمدتاً در یک کارآزمایی که حول ایمنی قلبی‌عروقی طراحی شده بود مشاهده گردید (DOI). یک مرور ۲۰۲۴ در مجله The Lancet Diabetes & Endocrinology دیدگاه‌های کنونی درباره تشخیص و مدیریت را خلاصه کرد و اشاره نمود که تستوسترون بهبودهای متوسطی در عملکرد جنسی مردان مبتلا به هیپوگنادیسم عملکردی ایجاد می‌کند، بدون اینکه خطر قلبی‌عروقی یا سرطان پروستات را در کوتاه‌مدت تا میان‌مدت افزایش دهد؛ در حالی که شواهد کافی برای توصیه آن در پیشگیری از شکستگی استخوان یا دیابت نوع ۲ وجود ندارد (DOI).
منابع
- MedlinePlus (کتابخانه ملی پزشکی ایالات متحده). هیپوگنادیسم. https://medlineplus.gov/ency/article/001195.htm
- Mayo Clinic. هیپوگنادیسم مردانه: علائم و علل. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/male-hypogonadism/symptoms-causes/syc-20354881
- Cleveland Clinic. هورمون محرک فولیکول (FSH). https://my.clevelandclinic.org/health/articles/24638-follicle-stimulating-hormone-fsh
- Lincoff AM, Bhasin S, Flevaris P, و همکاران. ایمنی قلبی‌عروقی درمان جایگزینی تستوسترون (TRAVERSE). مجله پزشکی نیوانگلند، ۲۰۲۳ (از طریق PubMed). DOI
- Bhasin S, Travison TG, Pencina KM, و همکاران. رویدادهای ایمنی پروستات در طول درمان جایگزینی تستوسترون در مردان مبتلا به هیپوگنادیسم. JAMA Network Open، ۲۰۲۳ (از طریق PubMed). DOI
- Corona G, Rastrelli G, Sparano C, و همکاران. ایمنی قلبی‌عروقی درمان جایگزینی تستوسترون در مردان: یک مرور سیستماتیک و متاآنالیز به‌روزشده. Expert Opinion on Drug Safety، ۲۰۲۴ (از طریق PubMed). DOI
- De Silva NL, Papanikolaou N, Grossmann M, و همکاران. هیپوگنادیسم مردانه: پاتوژنز، تشخیص و مدیریت. The Lancet Diabetes & Endocrinology، ۲۰۲۴ (از طریق PubMed). DOI
مطالعه بیشتر
- راهنمای کامل ما درباره تستوسترون پایین در مردان
- راهنمای ما درباره آزمایش خون هورمون لوتئینیزه‌کننده (LH)
- راهنمای ما درباره آزمایش خون هورمون محرک فولیکول (FSH)
- توضیح ما درباره سطوح گلوبولین متصل‌شونده به هورمون جنسی (SHBG)
- راهنمای ما درباره تستوسترون پایین در زنان
اگر نتایج یک پانل هورمونی شما را سردرگم کرده، فهمیدن اعداد اولین قدم برای داشتن یک گفتگوی مفید با پزشک‌تان است. AI DiagMe می‌تواند نتایجی مانند تستوسترون کل و آزاد، LH، FSH و پرولاکتین را بخواند و آن‌ها را به زبان ساده توضیح دهد. این ابزار برای کمک به درک نتایج‌تان طراحی شده، نه برای تشخیص بیماری، و جایگزین پزشک‌تان نمی‌شود.
نتایج آزمایشگاهی خود را با AI DiagMe بفهمید
نتایج آزمایش خود را در چند دقیقه تفسیر کنید
